Percepcja słuchowa – cele, symptomy, zakres ćwiczeń

Dostosowanie wymagań edukacyjnych do indywidualnych potrzeb rozwojowych i możliwości psychofizycznych uczniów realizowanych w ramach prowadzonych zajęć edukacyjnych z podziałem na poszczególne edukacje oraz na zajęciach specjalistycznych

PERCEPCJA SŁUCHOWA

Cele terapeutyczne:

  • kompensowanie, korygowanie deficytów w zakresie percepcji słuchowej, słuchu fonematycznego, fonologicznego i fizjologicznego;
  • uprawianie percepcji słuchowej;
  • rozwijanie słuchu fonemowego, fonetycznego, fonematycznego;
  • wdrażanie do różnicowania dźwięków mowy ludzkiej;
  • doskonalenie analizy i syntezy dźwiękowej wyrazów;
  • opanowanie pamięciowych mechanizmów mowy, tak zwanych ciągów słownych;
  • kształcenie umiejętności podziału wyrazów na głoski i sylaby;
  • doskonalenie umiejętności wyodrębniania określonej głoski w nagłosie, śródgłosie i wygłosie;
  • kształcenie słuchu fonemowego w zakresie różnicowania spółgłosek typu: b-p (bułka – półka), w-f (wanna – fontanna);
  • dokonywanie analizy i syntezy struktur głosowych i sylabowych;
  • usprawnianie kompetencji syntaktycznych i semantycznych.

Symptomy wskazujące na występowanie zaburzeń rozwoju percepcji słuchowej

1. W zakresie percepcji słuchowej.

Nieprecyzyjne różnicowanie dźwięków.

Trudności:

  • w różnicowaniu głosek o podobnym brzmieniu, na przykład [z : s]. [b : p], [g : k], [w : f] (zaburzenia słuchu fonemowego);
  • z wydzielaniem sylab i głosek ze słów, ich syntetyzowaniem (zaburzenia analizy i syntezy głoskowej i sylabowej).

2. W zakresie czytania

Czytanie:

  • po literze z syntezą fonemową lub bez syntezy;
  • nierytmiczne, niepoprawne.

Mylenie wyrazów zbliżonych artykulacyjnie (bułka – półka, wróżka – gruszka).

  • Opuszczanie całych wersów.
  • Przejawianie niechęci do czytania, szczególnie na głos.
  • Przekręcanie wyrazów, odczytywanie części, zgadywanie pozostałych.
  • Uporczywe literowanie (głoskowanie) – nieumiejętność dokonania syntezy wyrazu.
  • Trudności w opanowaniu techniki czytania retorycznego, modulowania siły, barwy głosu zgodnie ze znakami przestankowymi.
  • Wolne tempo czytania.
  • Zaburzona intonacja i akcent zdaniowy.
  • Zamienianie, opuszczanie głosek lub sylab.
  • Trudności ze zrozumieniem przeczytanej treści wynikającej z niedokładnego rozumienia poszczególnych wyrazów.
  • Zbytnia koncentracja na technice czytania utrudniająca rozumienie tekstu

3. W zakresie pamięci

Trudności z:

  • zapamiętywaniem wiersza, piosenki, więcej niż jednego polecenia naraz;
  • odtworzeniem środkowej części wiersza (uczeń pamięta tylko pierwszą i ostatnią zwrotkę);
  • zapamiętywaniem nazw dni tygodnia, pór roku, miesięcy;
  • podaniem miesiąca poprzedniego i następnego.

Zaburzona pamięć słuchowa.

4. W zakresie pisania.

Mylenie kolejnych wyrazów w zapisie.

Łączenie przyimków z rzeczownikami, na przykład: *wszkole, *napolu.

Problemy z:

  • pisaniem ze słuchu wynikające z niemożności dokonania analizy słuchowej dyktowanych wyrazów i zdań: opuszczanie liter i sylab, gubienie liter przy zbiegu spółgłosek i w końcówkach złożonych z dwóch spółgłosek, na przykład *spostrzeg zamiast spostrzegł (Naprawa, Tanajewska, Szczepańska 2010).
  • prawidłowym odtwarzaniem tekstu ze słuchu;
  • różnicowaniem pisowni: i – j, samogłosek nosowych: ą – om, ę – em;
  • wyodrębnieniem wyrazów ze zdań;
  • pisaniem wyrazów ze zmiękczeniami, dwuznakami, głoskami tracącymi dźwięczność;
  • pisaniem nowych wyrazów.

Przepisywanie literami, sylabami, bez dyktowania sobie.

Wolne tempo pisania.

W przypadku głębokiej dysfunkcji słuchowej – dyktanda jako zlepek przypadkowych liter, sylab i zniekształconych wyrazów.

Zniekształcenie pisowni uniemożliwiające odczytanie tekstu.

5. Trudności z innych przedmiotów

Problemy z:

  • pamięciowym opanowaniem tabliczki mnożenia, ciągów słownych, zapamiętywanie informacji;
  • rozumieniem poleceń, instrukcji, objaśnień nauczyciela;
  • przyswajaniem materiału gramatycznego;
  • przechodzeniem od konkretów do abstrakcji;
  • nauką języków obcych (Pietniun, 1988).

źródło:

  • R. Naprawa, A. Tanajewska, K. Szczepańska: „Uwierz w siebie. Program terapeutyczny dla uczniów o specyficznych potrzebach edukacyjnych”, Gdańsk 2010
  • M. Pietniun: „Praca terapeutyczna z dziećmi mającymi trudności w nauce czytania i pisania”, Gdańsk 1988
  • R. Naprawa, A. Tanajewska, C. Mach, K. Szczepańska: „Dostosowanie wymagań edukacyjnych do indywidualnych potrzeb rozwojowych…”, HARMONIA, Gdańsk 2017

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

Blog na WordPress.com. Autor motywu: Anders Noren.

Up ↑

%d blogerów lubi to: