Sankcje, uczeń, autyzm, zachowanie

Modelowanie zachowania autystycznego ucznia jest trudne dla nauczycieli i opiekunów jeśli jeszcze nie zapoznali się ze specyficznymi zachowaniami. Rozmowa z rodzicami może rozjaśnić wiele wątpliwości a sankcje można określić na długo przed popełnionymi błędami. Przejrzystość prostych reguł przyniesie zamierzony efekt…

Steve Brown  specjalista od trudnych zachowań dzieci i młodzieży z autyzmem, pisze: „Ciężka dola! Ponoszenie konsekwencji niewłaściwych zachowań nie przychodzi łatwo dzieciom z autyzmem i ich rodzicom. Nic nie oburza mnie tak, jak zasłanianie się diagnozą. To prawda, przyczyną problemów jest autyzm, ale to żadne wytłumaczenie. Wyciąganie konsekwencji jest ważne. Sztuka polega na tym, by nie przesadzić. Sankcje można określić, zanim dziecko nabroi. Powiedzenie mu, co je spotyka, jeśli nie zmieni zachowania, może przynieść pożądany skutek, ponieważ autystyczne dzieci często nie potrafią przewidywać kolejnych wydarzeń. To uczciwe postawienie sprawy, bo dajemy podopiecznemu wybór. Równie ważne jest wyznaczanie sankcji, która wywoła oczekiwany efekt. Pracowałem kiedyś z uczniem, któremu dyrektorka powiedziała, że jeśli zrobi krzywdę jakiemuś pracownikowi, zostanie wysłany do domu. Co więc robił? O dziewiątej każdego ranka kopał kogoś z personelu i wracał do domu, zgodnie ze swoim życzeniem. Granica między sankcją a karą jest cienka. Byłoby lepiej, gdyby chłopca wyprowadzono do innego pomieszczenia lub ograniczono mu dostęp do przyjemności (np. do komputera).

Modelowanie zachowania

Zamiast krytykować emocje i postępowanie dziecka, zastanówmy się nad ich przyczyną. Wiele dzieci z autyzmem nie wie, jak może sobie pomóc lub jak podejmować bezpieczne, właściwe działania. Kształtujmy pożądane zachowania i uczmy podstawowych umiejętności, których podopieczni potrzebują. To wymaga cierpliwości i wytrwałości. Na przykład dziecko, które odmawia spełnienia prośby wyrażonej słownie lub wzrokowo, uczy się od opiekunów, obserwując w jaki sposób używają oni języka i kształtują interakcje, by zachęcić dziecko do działań i nimi pokierować. Nauczyciel może krytykować ucznia i wymagać posłuszeństwa, bo tak jest szybciej, ale prowadzi to do niepotrzebnej konfrontacji. Tymczasem powinien dawać przykład zachowania, jakiego sam oczekuje. Jeśli dziecko niegrzecznie się do ciebie zwraca, użyj słów i tonu głosu, które są bardziej odpowiednie, i daj mu szansę się poprawić” (Brown, 2017).

źródło: Steve Brown: „Spektrum autyzmu i strategie deeskalacji…”, HARMONIA UNIVERSALIS, Gdańsk 2015

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Connecting to %s