Wielu rodziców, nauczycieli, a nawet terapeutów zmaga się z określeniem różnicy między tym, co jest spowodowanie jedynie problemami sensorycznymi, a tym, co jest wyłącznie behawioralne

„Odpowiedź rzadko bywa prosta i prawie zawsze wymaga przemyślenia przekonań dotyczących zachowania, a także pewnego wysiłku detektywistycznego. Spróbuj pomyśleć o zachowaniach po prostu jak o obserwowalnych objawach czegoś innego. Jeśli wiesz, że dziecko cierpi na problemy z integracją sensoryczną, spróbuj założyć, że jego reakcje są spowodowane nieumiejętnością radzenia sobie z wymogami przetwarzania sensorycznego, nie zaś zachowaniem unikającym, manipulacyjnym lub mającym na celu zwrócenie na siebie uwagi, chyba że istnieją wyraźne przesłanki, by myśleć inaczej. Wówczas musisz określić bodźce i sytuacje wyzwalające reakcje w postaci negatywnego zachowania. A zatem choć skutek ma charakter behawioralny, jest to jednak zachowanie o podłożu sensorycznym.

Cztery istotne pytania, jakie należy sobie zadać

[…] Aby pomóc rodzicom i innym osobom zastanowić się, jakie doświadczenia, sytuacje i zadania są dla dziecka szczególnie trudne należałoby przeanalizować odpowiedzi na poniższe pytania:

  1. Kiedy po raz pierwszy pojawiła się dana reakcja? Czy dziecko zachowuje się w ten sposób od dawna, np. uderza głową za każdym razem, gdy wchodzicie do sklepu? Czy to coś nowego, np. pocieranie uszu, kiedy w otoczeniu panuje duży hałas (co mogłoby wskazywać na infekcję ucha)?
  2. Jak przewidywalna jest reakcja? Czy określone sytuacje są zawsze trudne? Kiedy zdarzyło się to po raz pierwszy? Czy dziecko zawsze ma napad złości we wszystkich sklepach, czy tylko w sklepie z zabawkami i tylko wtedy, gdy nie kupuje mu się tego, czego chce? Czy dziecko spóźnia się na każdą lekcję? Czy zawsze unika czegoś, z czym nie może sobie poradzić?
  3. Co lub kto wywołuje określone zachowanie? Czy problem zawsze występuje w otoczeniu pewnych osób? Czy dziecko zawsze źle się zachowuje w obecności pewnego nauczyciela lub terapeuty? Czy jeden z krewnych wydaje się denerwować dziecko? Czy jeden z przedmiotów szkolnych zawsze sprawia dziecku trudności, np. plastyka lub muzyka?
  4. Jakie ukryte wymagania sensoryczne leżą u podłoża zachowań? Rozważ, jakim wyzwaniom musi sprostać każdy z układów sensorycznych. Np. kąpiel dostarcza licznych bodźców dotykowych pochodzących z ciśnienia hydrostatycznego i temperatury skóry ciała, temperatury pomieszczenia, faktury ręcznika i mydła, konsystencji szamponu, zapachu kosmetyków do kąpieli, odgłosu wody odbijającej się od porcelanowej wanny, wytwarzającej echo z powodu powierzchni dźwiękochłonnej znajdującej się w łazience, zwykle jaskrawego, fluorescencyjnego światła i potrzeby zamknięcia oczu podczas mycia włosów, problemów ze staniem podczas brania prysznica lub siedzenia w wannie, zwłaszcza jeśli mamy zamknięte oczy itp. Dyskomfort wynikający z któregokolwiek z wymienionych doświadczeń może bardzo utrudnić kąpiel” (Biel, 2015).

 

źródło: Lindsey Biel: „Integracja sensoryczna…”, WUJ, Kraków 2015

 

 

Reklamy