Nie należy mówić do dziecka podczas wprowadzania planów aktywności, chyba że w planie znajduje się zadanie rozwijające umiejętność nawiązywania właściwych interakcji społecznych

„Podczas realizacji zadań, które dziecko ma wykonywać samodzielnie, należy wycofać wskazówki słowne. Tylko w taki sposób można nauczyć dziecko bycia niezależnym od poleceń innych osób.

Gesty

Nie należy także używać podpowiedzi w formie gestu. Jeżeli podczas kształtowania umiejętności podążania za planem aktywności i wykonywania zadań gesty nauczyciela czy rodzica staną się dla dziecka niezbędną wskazówką do wykonywania aktywności, wtedy nigdy nie będzie ono samodzielne. Jeżeli jest to konieczne, zastosuj podpowiedzi manualne, stojąc za dzieckiem, ale nie wskazuj jego panu czy zabawek.

Kiedy szkolimy nowych nauczycieli i terapeutów, często mówimy im: „Zejdź z drogi” – nigdy nie stawaj między dzieckiem a jego planem aktywności czy materiałami. Leżące obok ubrania oraz zdjęcie ubrań w planie aktywności powinny spowodować, że dziecko zacznie się ubierać; komputer i zdjęcie komputera w planie aktywności powinny być wskazówką dla dziecka do rozpoczęcia gry na komputerze; zdjęcie rąk pod kranem powinno sprawić, że dziecko zacznie myć ręce. Jeżeli nauczyciel znajduje się między dzieckiem a materiałami lub podpowiada dziecku od przodu, a nie od tyłu, może to znacznie opóźnić naukę samodzielnego wykonywania danych aktywności.

Z drugiej strony można wykonać kilka czynności, które pomogą dziecku w osiągnięciu niezależności. Jeżeli dziecko przejawia stereotypowe bądź niepożądane zachowania, szybko pokieruj go w stronę planu aktywności. Jeśli zwleka ze wskazaniem zdjęcia, z wzięciem materiałów czy wykonaniem zadania, użyj podpowiedzi manualnej, zanim popełni błąd. Jeśli płacze, słownie protestuje lub przestaje wykonywać zadanie, nakłoń je, aby kontynuowało.

Co należy robić, a czego unikać podczas uczenia?

Tak rób

  • Rozłóż materiały na półkach lub regałach.
  • Nie odbieraj telefonu ani nie reaguj na pukanie czy dzwonek do drzwi
  • Uszereguj materiały w odpowiedniej kolejności.
  • Wydawaj jedno konkretne polecenie.
  • Udzielaj podpowiedzi manualnej jak najszybciej, aby zapobiec popełnianiu przez dziecko błędów i zatrzymywaniu się między zadaniami.

Tego nie rób

  • Nie ucz pierwszego planu aktywności w małym czy nieprzystosowanym do tego pokoju.
  • Nie zwracaj uwagi na odgłosy telewizora czy głosy bawiących się dzieci.
  • Nie stawaj pomiędzy dzieckiem a materiałami.
  • Nie używaj wybranych nagród w innych sytuacjach.
  • Nie mów do dziecka – wyjątkiem są zadania mające na celu rozwinięcie umiejętności społecznych.
  • Nie wskazuj, nie gestykuluj, nie modeluj, nie sięgaj po materiały przed dzieckiem.
  • Nie nagradzaj, kiedy dziecko przestaje wykonywać zadanie lub zachowuje się w sposób niepożądany” (McClannahan, Krantz, 2016).

 

źródło: L. E. McClannahan, P. J. Krantz: „Plany aktywności dla dzieci z autyzmem Uczenie samodzielności”, Instytut Wspomagania Rozwoju Dziecka, Gdańsk 2016

 

Advertisements