Motyw przewodni: Dzień Kota – Świętujemy językiem, ruchem i zabawą
🎯 Cel zajęć
- Rozwijanie umiejętności komunikacji werbalnej i niewerbalnej
- Ćwiczenie planowania wypowiedzi i opowiadania własnych doświadczeń
- Wspieranie kontaktów społecznych poprzez wspólną zabawę
- Stymulowanie zmysłów i ekspresji w przyjaznej atmosferze
👥 Grupa docelowa
Uczniowie z ASD (zróżnicowany poziom komunikacji)
🕒 Czas trwania
60–90 minut
🧩 Przebieg zajęć
✅ 1. Powitanie – „Mruczący krąg” (10 min)
Uczestnicy siadają w kole. Na środku leży pluszowy kotek lub zdjęcie kota.
Zadanie:
- Każdy mówi coś prostego o kotach, np.:
- „Kot mówi…”
- „Kot tak robi…”
- „Mój ulubiony kot jest…”
- Uczniowie mogą komunikować się gestami, rysunkami lub przy pomocy symboli obrazkowych (PECS).
💬 Celem jest włączenie każdego ucznia w komunikację, nawet minimalną.
🖼️ 2. Zabawa sensoryczna „Koci świat” (15 min)
Przygotuj różne materiały sensoryczne: puchate tkaniny, futerka, piłeczki, dzwoneczki, sznurki.
Zadanie:
- Uczniowie eksplorują materiały i opisują doznania (głaskanie, śmiech, wskazywanie symboli radości/niechęci).
- Dodatkowo: „Jak czuje się kot, gdy…”:
- …głaszczemy go za uszkiem?
- …kładziemy się obok niego?
🎯 To ćwiczenie łączy odczuwanie z komunikacją – słowną lub niewerbalną.
👇 Zapoznaj się:
🎨 3. Kreatywne opowiadanie – „Mój wymarzony kot” (20 min)
Pracujemy z kartkami i kolorami.
Materiały:
- Kartki A4
- Kredki, mazaki, naklejki
Zadanie:
- Uczniowie rysują swojego wymarzonego kota.
- Następnie każdy prezentuje rysunek, opisując go:
- „Mój kot ma…”
- „On lubi…”
- „On mówi…”
- „Kolor jego futerka to…”
📌 Dla uczniów o ograniczonym werbalnym wyrażaniu – używamy wspomagających komunikatorów, piktogramów, lub gotowych zdań do dokończenia.
🎵 4. „Kocia piosenka” – ruch i rytm (10 min)
Włącz prostą piosenkę o kotach lub stwórz krótką rymowankę:
🐾 „Mruczę, mruczę, jak mój kot,
Ogon w górę – skok za skok!”
Zadania komunikacyjne:
- Powtarzanie fragmentów (głoski, słowa kluczowe)
- Naśladowanie ruchów (skok, obrót)
- Używanie gestów do słów (np. „mruczę” – ręce przy szyi)
🎯 To wprowadza rytm, powtarzalność, bezpieczeństwo i radość z interakcji.
📚 5. Mini-teatrzyk „Kot w potrzebie” (15 min)
Nauczyciel/terapeuta angażuje uczniów w krótką scenkę:
Scenariusz:
Kotek zgubił dzwoneczek.
Role:
- Kotek
- Przyjaciel kota
- Poszukiwacze (uczniowie)
Zadania komunikacyjne:
- Zadawanie pytań: „Gdzie jest dzwoneczek?”
- Wskazywanie kierunków: „Tu!”, „Tam!”
- Używanie prostych zdań i gestów
💡 Można użyć rekwizytów, symboli lub piktogramów.
🎁 6. Podsumowanie – „Co dziś powiedziałem/am?” (10 min)
Każdy uczeń mówi lub pokazuje jedną rzecz, której się nauczył lub co najbardziej mu się podobało.
Pomocne pytania:
- „Co powiedziałeś dziś o kotach?”
- „Jaka była Twoja ulubiona część zajęć?”
- „Jak mógłbyś opisać kota jedną rzeczą?”
👇 Przeczytaj także:
🧠 Materiały i narzędzia wspomagające
✔️ Piktogramy wyrażeń (radość, smutek, chęć, zaprzeczenie)
✔️ Karty obrazkowe dotyczące części ciała kota, dźwięków, zachowań
✔️ Tablice komunikacyjne dla uczniów o trudniejszej ekspresji językowej
🎯 Efekty, które możesz zaobserwować
✔️ Lepsze próby wypowiedzi i budowanie prostych zdań
✔️ Większe zaangażowanie w interakcje grupowe
✔️ Wzrost pewności w ekspresji własnych potrzeb i emocji
🐾 Mini-wykład na zakończenie:
„Kot – mały drapieżnik w naszym domu”
Drodzy Koci Przyjaciele,
Choć kot śpi na kanapie, mruczy i domaga się głaskania, w rzeczywistości jest… prawdziwym drapieżnikiem.
🧬 1. Skąd pochodzą koty?
Domowy kot (Felis catus) pochodzi od dzikiego kota nubijskiego, który żył w Afryce i na Bliskim Wschodzie. To właśnie tam, około 9–10 tysięcy lat temu, koty zaczęły zbliżać się do ludzi.
Dlaczego?
Bo ludzie przechowywali zboże.
A zboże przyciągało myszy.
A myszy przyciągały… koty.
I tak rozpoczęła się przyjaźń człowieka z małym drapieżnikiem.
🦴 2. Kot to ssak – co to znaczy?
Kot należy do:
- 🐾 ssaków – ma futro i karmi młode mlekiem,
- 🐾 rodziny kotowatych (Felidae) – tej samej co lew, tygrys i lampart,
- 🐾 rzędu drapieżnych – czyli zwierząt polujących na inne zwierzęta.
Twój domowy kot jest więc… miniaturowym kuzynem lwa 🦁
👁 3. Cechy prawdziwego drapieżnika
Spójrzmy na kota uważnie:
✔️ Oczy z przodu głowy – pomagają dokładnie ocenić odległość podczas skoku
✔️ Wąsy (wibrysy) – to czujniki ruchu i przestrzeni
✔️ Ciche łapy – pozwalają skradać się bez hałasu
✔️ Chowane pazury – ostre jak igły
✔️ Giętkie ciało – umożliwia szybkie zwroty i skoki
Koty potrafią skoczyć nawet kilka razy wyżej niż długość ich ciała!
🧠 4. Dlaczego kot zachowuje się tak „dziwnie”?
Czy Twój kot:
- nagle biega po domu jak szalony?
- poluje na niewidzialne rzeczy?
- atakuje Twoje stopy spod kołdry?
- przynosi zabawki jak zdobycz?
To nie „dziwactwo”.
To instynkt łowiecki, który pozostał w nim po przodkach.
Nawet jeśli dostaje jedzenie w misce, jego mózg nadal mówi:
„Poluj. Trop. Obserwuj. Skacz.”
😼 5. Mruczenie – magia czy nauka?
Mruczenie to niezwykłe zjawisko.
Koty mruczą:
- gdy są szczęśliwe,
- gdy się uspokajają,
- gdy są zestresowane,
- a nawet gdy są chore.
Naukowcy zauważyli, że częstotliwość mruczenia (ok. 25–150 Hz) może wspierać regenerację kości i tkanek.
Czyli kot trochę „leczy się” sam dźwiękiem.
🐅 6. Domowy kot a wielkie koty
Co łączy kota z tygrysem?
✔️ podobny układ zębów
✔️ sposób chodzenia
✔️ sposób polowania
✔️ sygnały ogona
✔️ mimikę uszu
Różnica?
Twój kot waży 4–6 kg, a tygrys nawet 200 kg 😅
Ale schemat zachowań jest bardzo podobny.
🌙 7. Kot – nocny obserwator
Koty lepiej widzą o zmierzchu niż w pełnym słońcu.
Ich oczy mają specjalną warstwę (tapetum lucidum), która odbija światło.
Dlatego w nocy ich oczy „świecą”.
To cecha typowa dla drapieżników polujących o świcie i zmierzchu.
❤️ 8. Dlaczego kochamy koty?
Bo łączą w sobie:
- niezależność,
- delikatność,
- tajemniczość,
- ciepło,
- inteligencję.
Kot nie jest „posłuszny” jak pies.
On wybiera relację.
I to czyni ją wyjątkową.
🐾 Pytania dla pasjonatów (na zakończenie zajęć)
Możesz zadać uczniom pytania:
- Dlaczego kot nie potrzebuje codziennego polowania, ale nadal chce się bawić?
- Co w zachowaniu kota przypomina lwa?
- Dlaczego kot czasem macha ogonem szybko?
- Jak myślisz, czy kot śni?
To świetny moment na rozwijanie:
✔️ komunikacji
✔️ teorii umysłu
✔️ logicznego myślenia
✔️ opisywania zachowań
🐾 Zakończenie motywujące
Możesz powiedzieć uczniom:
„Kiedy dziś spojrzysz na kota, zobaczysz nie tylko zwierzątko.
Zobaczysz małego drapieżnika z historią sięgającą tysięcy lat.
Zobaczysz kogoś, kto wybrał życie z człowiekiem.”
A potem zapytać:
💬 „Gdybyś był kotem – jakim byłbyś kotem?”
I tu często zaczynają się najlepsze rozmowy.
👇 Przeczytaj również:
📚 Powiązane artykuły i zasoby — rozwijaj komunikację i edukację u uczniów z ASD
(kliknij w link i przewijaj)
🎓 Edukacja i wsparcie w szkole
- 👉 Autyzm w edukacji. Wyzwania i strategie wspomagania — przewodnik po strategiach edukacyjnych i wspierających środowisko szkolne dla dzieci z autyzmem. (autyzmwszkole.com)
- 👉 Jak prowadzić lekcję z uczniem z autyzmem? 12 zasad skutecznej pracy w klasie — praktyczne wskazówki metodyczne dla nauczycieli. (autyzmwszkole.com)
- 👉 Rytuały w klasie – jak pomagają uczniom ze spektrum autyzmu lepiej funkcjonować w szkole? — o wartości rytuałów i struktury zajęć. (autyzmwszkole.com)
✏️ Komunikacja i praktyki w pracy z ASD
- 👉 Autyzm – w szkole masz pod górkę — refleksje o języku, emocjach i komunikacji pozytywnej. (autyzmwszkole.com)
- 👉 Arkusze, karty pracy, materiały dla dzieci i młodzieży ze spektrum autyzmu — bogaty zestaw materiałów praktycznych, także związanych z komunikacją i scenariuszami zajęć. (autyzmwszkole.com)
- 👉 Uczeń w spektrum autyzmu (charakterystyka i narzędzia) — opis specyfiki zachowań i potrzeb uczniów z ASD. (autyzmwszkole.com)
📘 Wsparcie organizacyjne i formalne
- 👉 Dostosowanie egzaminu maturalnego dla uczniów z autyzmem i zespołem Aspergera — jak uzyskać wsparcie na egzaminie. (autyzmwszkole.com)
- 👉 Jak wspierać ucznia ze spektrum autyzmu w adaptacji do szkoły — praktyczny przewodnik adaptacyjny. (autyzmwszkole.com)
👩🏫 Materiały i narzędzia praktyczne
- 👉 Dla nauczycieli – materiały i scenariusze zajęć — zbiór pomocy edukacyjnych, ćwiczeń i konspektów. (autyzmwszkole.com)
- 👉 Propozycje dla pedagogów ucznia z autyzmem — starszy, ale wartościowy zbiór praktycznych propozycji pracy. (autyzmwszkole.com)
- 👉 Uwaga i pisanie – wyzwania w ASD — analiza trudności z uwagą i wskazówki do pracy. (autyzmwszkole.com)
🔓 Subskrybuj
📌 Subskrypcja 6 zł – dostęp do wybranych materiałów, artykułów i inspiracji dla nauczycieli, terapeutów i rodziców.
🌟 Subskrypcja PREMIUM 10 zł – rozbudowane arkusze i scenariusze zajęć. W tekstach oznaczonych hasztagiem #premium. (Przewijaj)
📚 Zajrzyj do eBooków, Pakietów lekcyjnych (eBooki i pakiety są formą wydłużonego wpisu i otwierają się na stronie) scenariuszy zajęć rewalidacyjnych, terapeutycznych, Arkuszy i innych narzędzi (w zakładkach w górnej części strony) na autyzmwszkole.com
👇 Przeczytaj:
autyzmwszkole.com 
