Twój mózg jest pod wieloma względami podobny do twoich mięśni. Im częściej używasz jakiegoś mięśnia, tym silniejszy on się staje. Tak samo jest z mózgiem!
Możesz ćwiczyć swój mózg aby stawać się coraz mądrzejszą, bystrzejszą osobą. Właśnie na tym polega ogromna zaleta nastawienia na rozwój. Z takim nastawieniem dobrze rozumiesz, że ćwiczenie różnych umiejętności czy przyswajanie nowych informacji wpływa na mózg, zmienia go i usprawnia jego funkcjonowanie.
Nastawienie na rozwój
Nastawienie na rozwój to przekonanie, że możesz uczyć się nowych rzeczy i doskonalić umiejętności dzięki ćwiczeniom i praktyce. Osoby nastawione na rozwój częściej osiągają różne cele, ponieważ mobilizują się do nauki i do doskonalenia.
Nastawienie na trwałość
Z kolei osoby z nastawieniem na trwałość nie wierzą, że mogą coś zrobić lepiej dzięki treningowi. Dlatego zamiast wytrwale pracować najczęściej dają za wygraną.
Na czym polega nastawienie na trwałość?
„W zeszłym roku nie dostałem się do szkolnej drużyny koszykówki, więc w tym roku też na pewno mi się nie uda”.
„Nigdy nie dostaję dobrych ocen ze sprawdzianów z matematyki, więc nie mam po co się uczyć”.
„Po co mam chodzić na zajęcia plastyczne? Nigdy nie będę dobra w rysowaniu”.
Dzieci, które wypowiedziały powyższe zdania, cechuje nastawienie na wytrwałość. One są przekonane, że ich umiejętności i talenty są ustalone raz na zawsze i nijak nie da się ich zmienić. Nie wierzą, że wytrwała praca i systematyczne ćwiczenia mogą wpłynąć na to, jak dobre w czymś będą. Kiedy osoba ustawiona na trwałość raz wbije sobie do głowy, że czegoś nie potrafi, po prostu przestaje się starać.
Nastawienie na trwałość powstrzymuje ją od próbowania nowych rzeczy i doskonalenia się w nich. Jeżeli uważasz, że w przeszłości twoje nastawienie było właśnie takie, to nic się nie martw. Będziemy wspólnie pracować nad tym, żeby to zmienić z wykorzystaniem proponowanych ćwiczeń.
Na czym polega nastawienie na rozwój?
„W zeszłym roku nie dostałem się do szkolnej drużyny koszykówki, ale codziennie trenuję, żeby w tym roku spróbować jeszcze raz”.
„Matematyka sprawia mi trudności, ale wiem, że jeśli będę się uczyć i rozwiązywać zadania z pomocą nauczyciela, mogę poprawić swoje oceny”.
„Może nie jestem najlepsza w klasie z plastyki, ale idzie mi coraz lepiej, bo dużo ćwiczę”.
Dzieci, które wypowiedziały powyższe zdania, cechuje nastawienie na rozwój. One są przekonane, że ich umiejętności i talenty mogą się zmienić i doskonalić dzięki praktyce. Nie poddają się w obliczu przeszkód.
Osoba nastawiona na rozwój jest bardziej skłonna do próbowania nowych rzeczy, bo nie boi się porażki. Taka postawa daje więcej możliwości w życiu. Nastawienie na rozwój nie sprawia, że jest łatwiej uczyć się nowych rzeczy i doskonalić już posądzane umiejętności. Tak czy inaczej, trzeba wytrwale pracować, ale kiedy ktoś wierzy, że może się rozwijać, to wie, że dodatkowy wysiłek się opłaca.
Quiz: jakie jest twoje nastawienie?
Pierwszy krok do nastawienia na rozwój to zrozumienie własnego sposobu myślenia. Nie wiesz, jakie masz nastawienie? Rozwiąż poniższy quiz, aby to sprawdzić. W każdym wierszu tabeli zakreśl jedną z dwóch odpowiedzi. Zrób to szczerze. Jeśli chcemy nastawić się na rozwój, musimy być wobec siebie uczciwi, nawet gdy jest to trudne.
| ZDARZENIE | STWIERDZAM WTEDY… | ALBO… |
|---|---|---|
| Dostałaś/łeś jedynkę z kartkówki | „Zapamiętywanie chyba nie jest moją dobrą stroną„. | „Następnym razem chyba się pouczę, żeby nie popełnić ani jednego błędu”. |
| Nie dostałeś/łaś się do drużyny piłkarskiej. | „Nigdy nie będę wystarczająco dobry/dobra, żeby mnie przyjęli”. | „Za rok mnie przyjmą, jeśli będę więcej trenować”. |
| Dostałaś/łeś uwagę za rozmawianie na lekcji. | „Zawsze będę dostawała/dostawał uwagi, bo nie umiem siedzieć cicho„. | „Mogę pracować nad sobą i poprawić swoje zachowanie”. |
| Nie dostałeś/łaś roli w szkolnym przedstawieniu. | „Nie nadaję się do występowania na scenie”. | „Porozmawiam z opiekunką kółka teatralnego i zapytam, jak się przygotować do następnego przesłuchania”. |
| W złości sprawiłaś/łeś przykrość swojej koleżance. | „To nie moja wina, że się złoszczę. Taka już jestem”. | „Przeproszę koleżankę. Następnym razem będę głęboko oddychać, żeby się uspokoić i nie powiedzieć czegoś w złości”. |
| Zostawiłeś zeszyt z zadaniem na stole w kuchni. | „Mam słabą pamięć, dlaczego wciąż o czymś zapominam”. | „Następnym razem spakuję się do szkoły wieczorem, żeby niczego nie zapomnieć”. |
| Podczas meczu nie trafiłaś/łeś do kosza i nie zdobyłaś/łeś decydującego punktu. | „Jestem kiepską koszykarką/koszykarzem. Chyba muszę odejść z drużyny”. | „Będę ćwiczyć rzuty do kosza. Następnym razem wygramy”. |
| Dostałeś/łaś jedynkę z klasówki. | „Nie mam głowy do matematyki.” | „Zapiszę się na korepetycje z matematyki”. |
| Przygotowałaś/łeś dodatkowy projekt szkolny w pośpiechu, niestarannie i dostałeś/łaś słabą ocenę. | „Nie mam czasu na dodatkowe projekty. Zawsze dostaję z nich słabe oceny”. | „Następnym razem będę pracować systematycznie i nie zostawię wszystkiego na ostatnią chwilę”. |
| Mylisz się ciągle w tym samym miejscu w utworze, który masz zagrać podczas koncertu. | „Ten utwór jest dla mnie za trudny, choćbym nie wiem ile ćwiczył/ła”. | „Poćwiczę trudny fragment z nauczycielem muzyki”. |
Odpowiedzi ze środkowej kolumny dotyczą nastawienia na trwałość. Ile ich masz? …/10
Odpowiedzi z ostatniej kolumny dotyczą nastawienia na rozwój. Ile ich masz? …/10
Jeżeli masz więcej odpowiedzi z ostatniej kolumny, to prawdopodobnie nastawiasz się na rozwój. Jeśli masz więcej odpowiedzi ze środkowej kolumny, to większość sytuacji raczej wykazujesz nastawienie na trwałość.
Wróć do tabeli i przyjrzyj się po kolei odpowiedziom z ostatniej kolumny. Wynika z nich wyraźnie, że nie poddajesz się i wierzysz w możliwość poprawy. To bardzo pożyteczny sposób myślenia, który świadczy o tym, że chcesz się rozwijać! Ale nawet jeśli już skłaniasz się ku rozwojowi, możesz wykorzystać inne ćwiczenia z naszej strony, żeby umocnić się w takim nastawieniu.
Teraz przeczytaj wszystkie odpowiedzi ze środkowej kolumny i zastanów się, jak takie myśli mogą zniechęcać cię od uczenia się i rozwoju. Ten sposób myślenia nie jest pomocny. Jeżeli masz więcej odpowiedzi ze środkowej kolumny lub często mówisz sobie podobne rzeczy, to nic się nie martw. Dzięki refleksji nad swoim sposobem myślenia już masz za sobą pierwszy krok w stronę nastawienia na rozwój. Dzięki praktyce wszystko się utrwala. Im więcej będziesz się wprawiać w nastawieniu na rozwój, tym lepiej utrwalisz sobie ten sposób myślenia.
źródło: P. Curley, Nastawienie na rozwój…, 2023
autyzmwszkole.com 