Reklamy

Najlepsze polskie obrzędy i zwyczaje – zapusty

Polskie obrzędy i zwyczaje są stałym elementem naszego życia, naszej kultury. Łączą pokolenia, zbliżają do siebie grupy społeczne. Dzieci bardzo chętnie je poznają i w nich uczestniczą. Przedstawiony niżej scenariusz przybliża dzieciom zapusty- okres zabawy przed czterdziestodniowym postem.


Cele ogólne:

  1. Tworzenie przyjaznej atmosfery w grupie.
  2. Kształtowanie umiejętności współdziałania w sytuacjach zabawowo- zadaniowych.
  3. Odkrywanie własnych możliwości twórczych.
  4. Wzbogacanie wiedzy o tradycjach i obrzędach ludowych naszego kraju.

Cele operacyjne

dziecko:

  • zna i nazywa niektóre tradycje i obrzędy (zapusty, tłusty czwartek, ostatki),
  • potrafi wyjaśnić nazwę „tłusty czwartek”, ostatki, zapusty,
  • wie, w którym okresie roku kalendarzowego są zapusty,
  • zna kolory,
  • potrafi ustalić wielkość kół w stosunku do siebie,
  • klasyfikuje koła w opar­ciu o wybrane cechy (kolor),
  • stosuje w praktycznym dzia­łaniu umiejętność klasyfiko­wania
  • posługuje się liczebnikami głównymi,
  • zna symbole graficzne liczb od 1 do 6,
  • układa z rozsypanki literowej wyrazy: zapusty, ostatki, koza, karnawał.

Metody:

słowne: rozmowa, pogadanka, praca z tekstem,
czynne: zadania stawiane do wykonania, twórcze myślenie.

Formy pracy:

  • zbiorowa,
  • indywidualna,
  • praca w grupach

Miejsce: sala dydaktyczna

Grupa: 6-latki

Środki dydaktyczne:


kaseta z nagraniem melodii piosenek i tańców, mapa Polski, ilustracje przedstawiające różne zwyczaje i obrzędy, ponumerowane, ponacinane, kolorowe koła różnej wielkości, gazety, powycinane wcześniej przez dzieci romby (nacięte w środku), dwie miski, kartoniki z literami tworzącymi słowo zapusty, koza, ostatki, karnawał.

Literatura:
„ROK POLSKI W ŻYCIU, TRADYCJI, PIOSENCE”- Z. GLOGER
„ZWYCZAJE I OBRZĘDY, ROK POLSKI”- RENATA HRYŃ- KUŚMIEREK

Przebieg zajęć:

  1. Powitanie: Zabawa „Wszyscy są”
  2. Wprowadzenie do tematyki zajęć:
    • Czy wiecie, kiedy jest tłusty czwartek?
    • Dlaczego ten dzień ma taką nazwę?
    • Jak nazywamy ostatni dzień przed środą popielcową?
    • Czy, ktoś z was wie, kiedy są zapusty?
      Kilka słów o zapustach (Zapoznanie dzieci z informacjami na temat tradycji i obrzędów związanych tłustym czwartkiem, zapustami, ostatkami.)
  3. Zapusty rozpoczynały się w Nowym Roku, a kończyły w ostatni wtorek przed postem. Inna nazwa tego okresu to karnawał.
    W tym czasie panny z bogatych domów ubrane w piękne suknie wkraczały „na salony”, brały udział w balach by znaleźć mężów. Organizowano także kuligi, które trwały do późnej nocy.
    Na wsi był to okres „hulanek”, swawoli, czyli zabawy. Zbierano się na wspólne skubanie pierza, które kończyło się tańcami i sutym poczęstunkiem. Najweselszy był jednak ostatni tydzień karnawału, od tłustego czwartku do kusego wtorku. Jedzono wówczas i pito, jakby chciano zaspokoić głód i pragnienie przed nadchodzącym czterdziestodniowym postem. W domach smażono na smalcu pączki, chrust, czyli faworki, kruche ciastka, bliny, „pampuchy”, racuchy. W tłusty czwartek krakowskie przekupki (demonstracja regionu na mapie) od świtu na ulicach urządzały tańce kobiet i „polowały” na kawalerów, którzy musieli wykupić się wódką. W innym regionie kraju (w radomskiem-demonstracja regionu na mapie) kobiety robiły słomiane kukły i chodziły z nimi po domach panien i młodych mężatek wypraszając datki. Na Górnym Śląsku (demonstracja regionu na mapie) młode mężatki musiały wkupić się do „bab”. Wieziono je do karczmy taczką przybraną sosnowymi gałązkami. W Wielkopolsce i Kujawach (demonstracja regionów na mapie) panny zbierały się na „podkoziołek” – figurka chłopca lub koziołka i składały mu okup by zapewnić sobie zamążpójście. Przez ostatnie trzy dni karnawału po wielu wsiach krążyły pochody przebierańców. Były wśród nich także postacie z kolędowania, niedźwiedzie, konie, bociany, Cyganie, żandarmi. W ostatki chodzono z kozą. Ten zwyczaj w okolicach Krakowa (demonstracja regionu na mapie) jest powszechny do dziś. Przebrana za kozę osoba, w każdym domu wyprawia skoki, łamańce, beczy i chce jeść. W niektórych miejscowościach na Mazowszu, Kujawach i Podlasiu (demonstracja regionów na mapie) w ostatni wtorek obwożą kura wystruganego z drewna, od gospodyń otrzymują ser, jaja, kiełbasę, masło, itp.W tłusty czwartek objadamy się pączkami faworkami, w ostatki (wtorek przed środą popielcową) urządzamy wieczór zabaw. Dzień ten kończy okres zapustów, czyli karnawału. Potem rozpoczyna się okres czterdziestodniowego postu
  4. Wyszukiwanie wśród ilustracji umieszczonych na tablicy tych, które związane są z omawianymi zwyczajami i obrzędami.
    Za chwilę także urządzimy sobie wesołe zabawy. Przedtem jednak spośród ilustracji umieszczonych na tablicy wyszukamy te, które przedstawiają omówione przed chwilą zwyczaje i obrzędy. (dzieci wskazują omawiają wybrane ilustracje).
  5. Układanie z rozsypanki literowej wyrazów: zapusty, ostatki, koza, karnawał.
    Dzieci dzielą się na cztery grupy. Przedstawiciel każdej z nich losuje kopertę, w której umieszczone są litery tworzące jedno z wymienionych haseł. Zwycięża grupa, która pierwsza bezbłędnie ułoży właściwe hasło.
  6. Zabawy:

    Zabawa integracyjna „Dzieci -imiona”
    Dzieci tańczą przy akompaniamencie muzyki. Na przerwę w muzyce i hasło „Witamy się z osobami, których imiona zaczynają się na głoskę np. „a” każdy podchodzi do tych osób i podaje im rękę. Zabawa powtarza się kilka razy.

    Zabawa ” Pieczenie chrustu”. Dzieci podzielone na dwa zespoły ustawiają się jeden za drugim. Przed każdą grupą stoi miska i wycięte z kolorowego papieru romby, które maja nacięcie w środku. Pierwsze dziecko bierze kartonik, przewleka jeden róg kartonu przez nacięcie, tak by powstał tzw. chrust, wrzuca go do miski i biegnie na koniec kolejki, następne dziecko bierze kartonik i robi chrust, itd. Grupa, która pierwsza „upiecze chrust” wygrywa.

    Zabawa „Zapustne róże”. Dzieci otrzymują nacięte w czterech miejscach i „wywinięte” (tak by imitowały kwiat) koła różnej wielkości i w różnych kolorach.. Koła są ponumerowane od 1 do 6. Dzieci szukają kolegów posiadających ten sam kolor koła. Tworzą grupę. Układają koła jeden na drugim (od 1 do 6), smarując cyfrę klejem. Która grupa pierwsza wykona zadanie wygrywa. Wykonane kwiaty posłużą jako dekoracja sali.

    Zabawa „Figurka”. Dzieci tańczą w parach w rytm muzyki. Gdy muzyka ucichnie, tańczące pary zastygają w bezruchu tworząc „skamieniałą figurkę”.

    Zabawa „Zawody w jedzeniu pączków”. Dzieci otrzymują gazety. Wyrabiają z nich pączki (zgniatają gazety tworząc kule). Układają je w wyznaczonym miejscu. Następnie kolejno, z zawiązanymi oczami podchodzą do pączków i próbują nabrać w dłonie, jak największą ilość gazetowych kul. Dziecko, które chwyci ich najwięcej zostaje mistrzem w jedzeniu pączków. Otrzymuje merdał Wielkiego Pączka.
  7. Poczęstunek (pączki, chrust, kruche ciastka, napoje).
  8. Porządkowanie sali po skończonych zajęciach

Opracowanie i realizacja: Jolanta Maciejewska
SP Płośnica, oddział 0
/ szkolnictwo.pl


Kolorowanki na Tłusty Czwartek



Tłusty Czwartek – zabawy z udziałem rodziców

1.     Zabawa powitalna „ Pączek” (na zasadach zabawy w balonika)

„ Mój pączusiu, mój słodziutki,

        Rośnij duży, okrąglutki.

        Pączek urósł, że aż strach,

        Więc go zjedli no i bach!”

2.     Czytanie z podziałem na role przez Rodziców tekstu M. Kownackiej  „ Pączki i faworki u babci Honorki” (rodzice mogą zostać przebrani za postacie występujące w opowiadaniu).

3.     Wspólna rozmowa na temat zwyczajów związanych z Tłustym Czwartkiem.

4.     „ Rodzinny pączkowy tor przeszkód”-

·       zjadanie pączka zawieszonego na nitce  bez pomocy rąk (rodzic trzyma zawieszonego na nitce pączka, dziecko ma ręce z tyłu i bez pomocy rąk zjada pączka  na zasadzie kto pierwszy)

·       karmienie z zawiązanymi oczami pączkiem przez dziecko swojego rodzica ( dziecko i rodzic mają zawiązane chustką oczy; na słowo start dziecko karmi rodzica pączkiem. Wygrywa ten kto pierwszy zje paczka)

·       układanie na czas obrazka pączka pociętego na części

·       układnie rymowanek o pączkach przez dzieci i rodziców; kolorowanie obrazka pączka, zapisanie przez rodzica pod obrazkiem wymyślonej rymowanki, prezentacja rymowanek ( kartki z rymowankami można zawiesić na tablicy tak by były widoczne lub złączyć je w jedna książeczkę)

5.     Słodki poczęstunek z niespodzianką ( na zakończenie wszyscy zasiadają do stołu i częstują się pączkami i herbatą. Wśród pączków jest kilka ( ilość według własnego uznania), które w środku mają migdał. Osoby, które znajdą w pączku migdał otrzymują niespodziankę – nagrodę ( np. książkę)

6.     Pożegnanie.

Dorota Klimczak – Przewodnicząca KCR „ Z nami warto”/ rodzinneczytanie.pl


Tłusty czwartek – tekst, materiały / Przedszkolankowo.pl

Tym razem wiersz o pysznych pączkach 🙂 autorstwa Olgi, a poniżej znajdziecie kilka pomocy takich jak plansze, karty pracy, które możecie wykorzystać tego smakowitego dnia 🙂

Tłusty czwartek”

(fragment)

Pączek – to wyrób cukierniczy w postaci ciasta drożdżowego,

Na kształt lekko spłaszczonej kuli uformowanego.

Może być w głębokim tłuszczu mocno usmażony,

Lub jasno – złociście pięknie upieczony…

AUTOR: Olga Adamowicz

PLANSZE

Poniżej znajdziecie kilka plansz, na których przedstawiono to co zazwyczaj jemy w TŁUSTY CZWARTEK 🙂

PĄCZEK

PĄCZKI

FAWORKI

KARTY PRACY

Podczas TŁUSTEGO CZWARTKU możecie wspólnie z dziećmi rozwiązać kilka kart pracy… a potem próbować różnych, smakowitych pączków 🙂 Karty pracy przygotowałam w wersji czarno-białej oraz w wersji kolorowej.

PĄCZKI – KARTY PRACY 1

PĄCZKI – KARTY PRACY 2

PĄCZKOWA GRA MEMORY

Nie będę jakoś specjalnie tłumaczyć zasad gry MEMORY, na pewno je doskonale znacie. Poniżej znajdziecie dwa zestawy plansz. Od Was zależy, czy wybierzecie tylko jeden z nich i wydrukujecie go podwójnie, czy też zdecydujecie się na obydwa zestawy, a zadaniem dzieci będzie dobieranie pączków, które mają taką samą polewę.

PĄCZKI – GRA MEMORY 1

PĄCZKI – GRA MEMORY 2

UKŁADAMY PĄCZKI

Zadaniem dzieci jest ułożenie plansz, przedstawiających pączki np. od najmniejszego do największego itd. 🙂

PĄCZKI – od najmniejszego do największego

PĄCZKI – od największego do najmniejszego

SMAKOWITE DEGUSTACJE I WSPÓLNE WYPIEKI

Oczywiście tego dnia nie zapomnijcie o zjedzeniu pysznych pączków lub faworków. Możecie również przygotować smakowite zagadki, a zadaniem dzieci będzie odgadnięcie jakiego rodzaju nadzienie jest w pączku. Jak również fantastycznym pomysłem byłoby samodzielne przygotowanie pączków lub faworków…

Jeżeli nie macie możliwości przygotowania pączków lub faworków, zawsze możecie ulepić je z plasteliny lub masy solnej, a zjeść przyniesione pączki ze sklepu 🙂

Materiały, zapisałam  jako pliki PDF , jeżeli nie wiesz jak pobrać to TUTAJ znajdziesz krótką instrukcję (aby przejść do instrukcji wystarczy kliknąć w podświetlony na niebiesko napis ‚TUTAJ’)🙂


POBIERASZ = KLIKNIJ W ♥

Przepisy na Tłusty Czwartek – 8 pomysłów na wegański Tłusty Czwartek 🙂

źródło:

  • szkolnictwo.pl
  • rodzinneczytanie.pl
  • przedszkolankowo.pl
  • hello-morning.org

Skomentuj

Proszę zalogować się jedną z tych metod aby dodawać swoje komentarze:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s