907d4e270ea5896464de523714e04ff9.900x600x1.jpg

Małe dzieci ze zdiagnozowanym autyzmem zazwyczaj niewiele rozumieją spośród słów używanych przez osoby z ich otoczenia. Mimo to możesz nauczyć je słuchania i reagowania na słowa.

„Może się wydawać, że niektóre z nich rozumieją więcej, ale w rzeczywistości tak nie jest (Rogers, Dawson, Vismara, 2015). Dzieje się tak dlatego, że nauczyły się „czytać” całą sytuację – i opierając się na doświadczeniach z przeszłości – przewidywać co nastąpi za chwilę. Możesz np. powiedzieć: „Czas pójść do przedszkola. Chodźmy do samochodu”, na co dziecko skieruje się w stronę drzwi. Mogłoby się zdawać, że zrozumiało twoje słowa, ale ty wypowiadając je, sięgnąłeś po klucze i płaszcz oraz po kurtkę i plecak dziecka, co może być dla niego niewerbalnym sygnałem pomocnym w rozumieniu tego, co się dzieje.

Wydaje się, że czasami małe dzieci z autyzmem ignorują to, co mówi się do nich bezpośrednio. Możesz wspaniale bawić się z maluchem, opowiadając mu pewną sytuację, posługując się przy tym prostym językiem i prezentując różne przykłady użycia mowy, ale słowa mogą nie docierać do jego świadomości. Być może dziecko nie potrafi słuchać i nie odczuwa potrzeby, żeby ci odpowiadać. Mimo to możesz nauczyć je tych dwóch rzeczy: słuchania i reagowania na słowa. I na pewno ci się to uda.

Aby się dowiedzieć, czy dziecko naprawdę rozumie znaczenie słowa lub zdania, wypowiedz je bez gestykulowania i sprawdź co się stanie. Jeśli maluch zareaguje – sięgnie po przedmiot, postąpi zgodnie z instrukcją lub wykona jakąś czynność – to będzie wiadomo, że zdaje sobie sprawę z tego,co do niego mówisz. W przeciwnym razie możliwe jest, że rozumie sytuację, ale nie twoje słowa […]

Uświadomiłam sobie, że mój syn rozumie mnie i reaguje na bodźce inne niż słowa, było bardzo pomocne. Dzięki temu mogłam stopniowo ograniczać sygnały. Syn uwielbia wychodzić na spacery, a więc pierwsze słowa, do których się zastosował brzmiały: „Chodźmy na podwórko”. Na początku dawałam mu bardzo wiele wskazówek niewerbalnych (wskazywałam w stronę drzwi itp.), a następnie zmniejszyłam ich liczbę. Dzięki temu mogłam go zachęcić do tego, aby bardziej polegał na słowach, a potem reagował już tylko na nie . Do jednego z największych przełomów doszło wtedy, gdy poprosiłam go, żeby wziął buciki i postawił je przy drzwiach. I on to naprawdę zrobił! W tym czasie rzadko reagował na komunikaty werbalne, ale to, że odniósł się do wskazówek niewerbalnych, pokazało nam, że zwrot, którego się nauczył był niezwykle motywujący […]

4 podstawowe kroki w rozumieniu mowy:

  • Krok 1. Wymagaj odpowiedzi.
  • Krok 2. Pamiętaj o naturalnych wzmocnieniach mowy dziecka i upewnij się, czy wykorzystujesz je wtedy, gdy maluch reaguje na słowa innych osób.
  • Krok 3. Bardziej dbaj o wypełnienie poleceń niż o ich wydawanie.
  • Krok 4. Ucz dziecko rozumieć nowe słowa i polecenia” (Rogers, Dawson, Vismara, 2015).

źródło: S. J. Rogers, G. Dawson, L. A. Vismara: „Metoda wczesnego startu dla dziecka z autyzmem…”, WUJ, Kraków 2015

 

Advertisements