Kiedy rozpoczynamy swoją „przygodę” z orzeczeniami, to rzeczywiście trudno się w tym odnaleźć! Problem bierze się z tego, o czym była już mowa w odpowiedzi na poprzednie pytanie – że poruszamy się w dwóch różnych systemach: opieki społecznej i edukacji.


Orzeczenie o niepełnosprawności lub o stopniu niepełnosprawności

Te dwa orzeczenia wydawane są przez powiatowe zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności, które w mieście na prawach powiatu są często nazywane miejskimi zespołami do spraw orzekania o niepełnosprawności. Działają one na podstawie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.

Powiatowe/miejskie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności wydają:
* orzeczenie o stopniu niepełnosprawności (lekkim, umiarkowanym lub znacznym) – w odniesieniu do osób, które ukończyły 16 lat
* orzeczenie o niepełnosprawności – w przypadku osób, które nie ukończyły 16 roku życia.

Zgodnie z ustawą osoby poniżej 16 lat są zaliczane do osób niepełnosprawnych „jeżeli mają naruszoną sprawność fizyczną lub psychiczną o przewidywanym okresie trwania powyżej 12 miesięcy, z powodu wady wrodzonej, długotrwałej choroby lub uszkodzenia organizmu, powodującą konieczność zapewnienia im całkowitej opieki lub pomocy w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych w sposób przewyższający wsparcie potrzebne osobie w danym wieku”.

Nie ma wątpliwości, że w przypadku dziecka z zespołem Aspergera mamy do czynienia:
* z naruszeniem sprawności zarówno fizycznej, jak i psychicznej dziecka z powodu wady wrodzonej, długotrwałej choroby lub uszkodzenia organizmu
* o okresie trwania na pewno powyżej roku – które powoduje konieczność zapewnienia może nie całkowitej opieki, ale przynajmniej pomocy w zaspokajaniu podstawowych potrzeb na pewno w zakresie większym niż w przypadku rówieśników.

Orzeczenia wydane przez powiatowe/miejskie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności stanowią podstawę do korzystania przez dziecko z ZA i jego rodziców z ulg i uprawnień, które ułatwiają dziecku codzienne funkcjonowanie i mają przynajmniej częściowo zrekompensować rodzicom koszty opieki nad nim.


Orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego

Te orzeczenia wydają zespoły orzekające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych działających w ramach systemu oświaty, a więc na podstawie ustawy o systemie oświaty oraz rozporządzeń Ministra Edukacji Narodowej, z których najważniejsze dla nas jest rozporządzenie MEN z dnia 18 września 2008 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych.

Orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego jest podstawą do wyboru najkorzystniejszych dla dziecka form kształcenia, a także stworzenia w szkole najlepszych warunków do edukacji, w szczególności przez specjalnie dostosowaną do dziecka organizację nauki oraz wybór odpowiednich metod pracy (więcej: w dalszej części).


Orzeczenie o potrzebie indywidualnego nauczania

Te orzeczenia również są wydawane przez zespoły orzekające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych dzieciom i młodzieży, których stan zdrowia uniemożliwia lub znacznie utrudnia uczęszczanie do szkoły, przy czym – wbrew nazwie – nie dotyczą one wyłącznie „skazania” dziecka na naukę poza szkołą (więcej: w dalszej części).

Ważne! Orzeczenie o niepełnosprawności lub o stopniu niepełnosprawności nie jest podstawą dla szkoły do dostosowania organizacji nauki dla dziecka z zespołem Aspergera. Jest nią wyłącznie orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego wydane przez zespół orzekający publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej!

Jak uzyskać dla dziecka z zespołem Aspergera orzeczenie o niepełnosprawności?

Kto orzeka

Była już mowa o tym przy jednym z wcześniejszych pytań, że orzeczenie o niepełnosprawności lub o stopniu niepełnosprawności wydają powiatowe/miejskie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności.

Postępowanie orzecznicze jest dwuinstancyjne i zespołowe:
* dwuinstancyjne – to znaczy, że w przypadku nieotrzymania orzeczenia lub otrzymania orzeczenia o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności o treści, która nam nie odpowiada, mamy prawo złożenia odwołania do wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności
* zespołowe – to znaczy, że skład orzekający jest złożony przynajmniej z dwóch specjalistów, przy czym przewodniczącym składu orzekającego jest lekarz, a drugim specjalistą może być na przykład psycholog, pedagog czy inny lekarz.

Ważne! Listę wszystkich powiatowych/miejskich oraz wojewódzkich zespołów do spraw orzekania o niepełnosprawności można znaleźć na stronie www.niepelnosprawni.gov.pl.


Wniosek

Uzyskanie orzeczenia o niepełnosprawności dla dziecka do ukończenia 16 roku życia wymaga złożenia przez jego rodziców pisemnego wniosku do powiatowego/miejskiego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności – właściwego dla miejsca zameldowania (stałego pobytu).

Wniosek zawiera w szczególności:
* dane dziecka i jego rodziców
* adres zamieszkania dziecka i rodziców
* numery dokumentów tożsamości oraz PESEL
* określenie celu występowania o orzeczenie (np. uzyskanie zasiłku pielęgnacyjnego, korzystanie z ulg i uprawnień)
* informacje dotyczące sytuacji społecznej dziecka (czyli na temat uczęszczania do szkoły lub przedszkola, korzystania z nauczania indywidualnego, świetlicy szkolnej itp.)
* informacje rodziców o zakresie sprawowanej opieki i pielęgnacji (na temat samodzielności dziecka, rodzaju i częstotliwości zabiegów rehabilitacyjnych i leczniczych itp.)
* oświadczenie rodziców o prawdziwości powyższych danych podanych we wniosku.

Do wniosku o wydanie orzeczenia załącza się zaświadczenie lekarskie (oryginał) zawierające opis stanu zdrowia dziecka, wystawione przez lekarza, pod którego opieką lekarską znajduje się dziecko – bardzo ważne! – wydane nie wcześniej niż na 30 dni przed dniem złożenia wniosku. Zatem musimy pamiętać, aby w ciągu miesiąca od daty wydania zaświadczenia lekarskiego złożyć wniosek!

Ważne! Wnioski składa się na drukach zawierających wszystkie niezbędne informacje, które z reguły są dostępne na stronach internetowych powiatowych/miejskich zespołów do spraw orzekania o niepełnosprawności. Również zaświadczenia lekarskie sporządza się na specjalnie przygotowanych do tego drukach.

Do wniosku należy dołączyć także kopie (poświadczone za zgodność z oryginałem) wszelkiej dokumentacji, która potwierdza niepełnosprawność dziecka, a więc może mieć wpływ na wydanie orzeczenia. Mogą to być na przykład:
* historia choroby prowadzona przez lekarza, pod którego opieką lekarską znajduje się dziecko
* karty informacyjne z leczenia szpitalnego
* wyniki badań specjalistycznych
* opinie i wyniki konsultacji
* inne zaświadczenia lekarskie.

Jeśli przedłożona przez nas wraz z wnioskiem dokumentacja jest niewystarczająca do wydania orzeczenia o niepełnosprawności, wówczas zostaniemy powiadomieni pisemnieo konieczności jej uzupełnienia. Otrzymamy też termin, w którym musimy złożyć brakujące dokumenty i zostaniemy pouczeni, że brak uzupełnienia dokumentacji w wyznaczonym terminie spowoduje, że nasz wniosek nie będzie rozpatrzony.

Ważne! Wniosek o wydanie orzeczenia o niepełnosprawności można złożyć osobiście lub przesłać pocztą (listem poleconym, najlepiej ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru).


Terminy

Nasz wniosek powinien zostać rozpatrzony nie później niż w ciągu jednego miesiąca od daty jego złożenia. W bardziej złożonych sprawach czas ten może być wydłużony –  ale nie dłużej niż do dwóch miesięcy od dnia złożenia wniosku. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w powyższych terminach zostaniemy powiadomieni, a w zawiadomieniu zostaną podane przyczyny opóźnienia oraz wskazany będzie nowy termin rozpatrzenia sprawy.

Ważne! Do terminów miesiąca lub dwóch na rozpatrzenia wniosku nie wlicza się okresu opóźnienia spowodowanego przez wnioskodawców, czyli przez nas (np. czasu uzupełniania przez nas dokumentacji medycznej).  

O terminie rozpatrzenia wniosku powinniśmy zostać powiadomieni pisemnie co najmniej na dwa tygodnie przed terminem posiedzenia zespołu.


Zespół orzekający

Ważne! W posiedzeniu zespołu orzekającego obowiązkowo uczestniczą rodzic (przedstawiciel ustawowy) oraz dziecko. Niestawienie się na posiedzeniu w terminie powoduje, że nasz wniosek nie będzie rozpatrzony!

Jeśli jednak niestawienie się na posiedzeniu zespołu w wyznaczonym terminie zostanie usprawiedliwione w ciągu dwóch tygodni ważnymi przyczynami lub zdarzeniami losowymi (np. wypadek), wówczas przewodniczący zespołu orzekającego wyznacza nowy termin posiedzenia zespołu, o którym zostaniemy zawiadomieni listem poleconym za zwrotnym potwierdzeniem odbioru.


Wydanie orzeczenia

Wydanie orzeczenia o niepełnosprawności następuje w ciągu dwóch tygodni od dnia posiedzenia zespołu.

Orzeczenie o niepełnosprawności zawiera:
* oznaczenie zespołu, który wydał orzeczenie
* daty złożenia wniosku i wydania orzeczenia
* podstawę prawną wydania orzeczenia
* imię i nazwisko dziecka, datę urodzenia, adres zamieszkania (stałego pobytu)
* numer PESEL dziecka
* numer dokumentu potwierdzającego tożsamość dziecka (legitymacji szkolnej, dowodu osobistego)
* ustalenia niepełnosprawności z podaniem symbolu przyczyny niepełnosprawności (maksymalnie trzy symbole), w przypadku zespołu Aspergera są to najczęściej:  
   –  02-P – choroby psychiczne  
   –  12-C – całościowe zaburzenia rozwojowe
* datę lub okres powstania niepełnosprawności (na podstawie zaświadczenia lekarskiego i dokumentacji medycznej)
* okres, na jaki orzeczono niepełnosprawność (patrz poniżej)
* wskazania określone przez skład orzekający (patrz niżej)
* uzasadnienie
* pouczenie o przysługującym nam odwołaniu (patrz dalej)
* dane i podpisy składu orzekającego.

Ważne! W przypadku dziecka niepełnosprawność orzeka się zawsze na czas określony i nie dłużej niż do dnia ukończenia przez dziecko 16 roku życia.

Zespół orzekający w orzeczeniu o niepełnosprawności określa wskazania, które dotyczą m.in.:
* uczestnictwa w terapii zajęciowej
* konieczności zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze oraz pomoce techniczne, ułatwiające funkcjonowanie danej osoby
* korzystania z systemu środowiskowego wsparcia w samodzielnej egzystencji, przez co rozumie się korzystanie z usług socjalnych, opiekuńczych, terapeutycznych i rehabilitacyjnych świadczonych przez sieć instytucji pomocy społecznej, organizacje pozarządowe oraz inne placówki
* konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji
* konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Ważne! Szczególne znaczenie ma dla nas określenie w orzeczeniu o niepełnosprawności, czy dziecko wymaga:
* stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji
* stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Zaznaczenie tego w orzeczeniu pozwala rodzicom dziecka ubiegać się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego.



Odwołanie

Jeśli orzeczenie o niepełnosprawności wydane przez powiatowy/miejski zespół nie spełnia naszych oczekiwań (np. ze względu na brak określenia powyższych wskazań albo zbyt krótki okres, na który zostało wydane), wówczas mamy prawo odwołać się od niego w ciągu dwóch tygodni od daty pokwitowania odbioru dokumentu. 

Odwołanie składa się do wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności za pośrednictwem zespołu, który wydał orzeczenie. Przesyła on to odwołanie wraz z dokumentacją sprawy w ciągu siedmiu dni od dnia otrzymania naszego odwołania. W tym czasie zespół powiatowy/miejski ma prawo zapoznać się z argumentami podnoszonymi w naszym odwołaniu i sam je uwzględnić, uchylając bądź zmieniając treść orzeczenia o niepełnosprawności.

Ważne! Odwołanie do wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności składa się za pośrednictwem zespołu, który wydał orzeczenie. Oznacza to, że należy je złożyć lub przesłać pocztą właśnie do tego zespołu, a nie bezpośrednio do zespołu wojewódzkiego, gdyż to wydłuży procedurę odwoławczą! Niezłożenie odwołania w terminie 14 dni od daty pokwitowania odbioru orzeczenia o niepełnosprawności powoduje, że staje się ono ostateczne (prawomocne).


Legitymacja osoby niepełnosprawnej

Orzeczenie o niepełnosprawności jest podstawą do korzystania z wielu ulg i uprawnień przysługujących osobom niepełnosprawnym (patrz: dalej). Potwierdzeniem tego faktu jest legitymacja osoby niepełnosprawnej, którą wydaje bezpłatnie starosta (prezydent lub burmistrz miasta na prawach powiatu) na podstawie prawomocnego orzeczenia o niepełnosprawności.

Jakie uprawnienia lub ulgi daje orzeczenie o niepełnosprawności?

Tych ulg czy uprawnień dotyczących ogólnie osób niepełnosprawnych jest wiele rodzajów. Dla rodziców dziecka z zespołem Aspergera szczególnie interesujące mogą być następujące:
* zasiłek pielęgnacyjny, który ma na celu częściowe pokrycie wydatków wynikających z konieczności zapewnienia opieki i pomocy niepełnosprawnemu dziecku
* świadczenie pielęgnacyjne, które jest rekompensatą za niepodejmowanie bądź rezygnację z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną
* ulgi w transporcie kolejowym
* ulgi w transporcie autobusowym
* ulgi w komunikacji miejskiej
* odliczenia od podatku w ramach tzw. ulgi rehabilitacyjnej
* ulgi przy zakupie biletów wstępów do muzeów państwowych oraz innych placówek.

Ważne! Warunkiem skorzystania z wszystkich wyżej wymienionych uprawnień i ulg jest posiadanie przez dziecko aktualnego orzeczenie o niepełnosprawności!

Ponadto dziecko z zespołem Aspergera oraz jego rodzice mają też szczególne uprawnienia w ramach systemu oświaty, a więc związane z edukacją dziecka – o nich szerzej w dalszej części.

źródło: http://www.asperger.org.pl

Skomentuj

Proszę zalogować się jedną z tych metod aby dodawać swoje komentarze:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s