Kreatywne zajęcia rozwijające słuch, koordynację i emocje u dzieci z ASD.
Grupa wiekowa: 5–10 lat
Czas trwania: około 45 minut
Miejsce: sala przedszkolna lub szkolna
Cel główny: Rozwijanie wrażliwości słuchowej, kreatywności i koordynacji ruchowej poprzez tworzenie dźwięków inspirowanych deszczem.
Cele szczegółowe:
✅ Rozwijanie percepcji słuchowej i umiejętności rozróżniania dźwięków.
✅ Nauka współpracy w grupie i synchronizacji działań.
✅ Uświadomienie dzieciom roli wody w przyrodzie poprzez zabawę z dźwiękami.
✅ Stymulacja sensoryczna – praca z dotykiem, słuchem i ruchem.
🌧️ Przygotowanie do zajęć
Materiały potrzebne do zajęć:
🎯 Instrumenty perkusyjne:
- bębenek,
- tamburyn,
- grzechotki,
- dzwonki,
- marakasy.
🎯 Przedmioty codziennego użytku naśladujące dźwięki deszczu:
- plastikowe butelki z ryżem,
- kubki i miski,
- metalowe łyżki,
- papierowe rurki,
- folia bąbelkowa,
- szklane słoiki z wodą (można na nich grać).
🎯 Dodatkowe materiały:
- niebieskie chustki (symbolizujące krople deszczu),
- kartki i kredki (do rysowania deszczu).
👩🏫 Przebieg zajęć
1. Wprowadzenie – Rozmowa o deszczu i jego dźwiękach (5–7 minut)
➡️ Nauczyciel rozpoczyna zajęcia od rozmowy na temat deszczu:
„Czy wiecie, jak brzmi deszcz? Jakie dźwięki słyszycie, kiedy pada deszcz?”
➡️ Pytania pomocnicze:
- Jak wygląda deszcz?
- Czy deszcz może być cichy czy głośny?
- Co czujecie, gdy słyszycie deszcz?
➡️ Nauczyciel prosi dzieci, aby zamknęły oczy i wyobraziły sobie deszcz:
„Wyobraźcie sobie, że jesteście na łące. Nadchodzi burza. Najpierw słychać lekkie krople deszczu, potem deszcz staje się coraz głośniejszy… Co słyszycie?”
💡 Cel: Rozwijanie wyobraźni i uważności na dźwięki otoczenia.
2. Zabawa w naśladowanie deszczu – „Jesteśmy deszczem” (10 minut)
➡️ Dzieci siedzą w kręgu.
➡️ Nauczyciel rozpoczyna zabawę od naśladowania dźwięków deszczu:
- Pocieranie dłońmi o siebie → lekkie krople
- Pstrykanie palcami → większe krople
- Klaskanie → intensywny deszcz
- Uderzanie dłońmi o uda → ulewa
- Stopniowe wyciszanie → deszcz zanika
👉 Ćwiczenie: Nauczyciel prowadzi dzieci przez różne „fazy deszczu” – zaczyna od delikatnej mżawki, przechodzi do ulewy, a następnie powoli wycisza dźwięki.
💡 Cel: Utrzymanie rytmu, koncentracja, reagowanie na zmiany intensywności.
3. Tworzenie deszczowej muzyki z instrumentami i przedmiotami (15 minut)
➡️ Nauczyciel rozdaje dzieciom instrumenty i przedmioty codziennego użytku.
➡️ Zadanie: Dzieci mają za zadanie stworzyć dźwięki przypominające deszcz przy użyciu instrumentów i dostępnych przedmiotów:
🔹 Dzwonki – lekkie krople deszczu.
🔹 Marakasy i grzechotki – dźwięki mżawki.
🔹 Plastikowe butelki z ryżem – szum deszczu.
🔹 Bębenek – grzmoty burzy.
🔹 Szklane słoiki z wodą – dźwięki kapania kropli.
➡️ Nauczyciel koordynuje dźwięki:
- Najpierw dzieci naśladują mżawkę – używają tylko delikatnych dźwięków.
- Stopniowo dodają grzechotki i bębenki – przechodzą do intensywnego deszczu.
- Na koniec wyciszają dźwięki, symbolizując koniec deszczu.
💡 Cel: Uważne słuchanie, reagowanie na zmiany rytmu, współpraca w grupie.
4. „Malowanie deszczu” – wyrażanie emocji poprzez sztukę (10 minut)
➡️ Dzieci otrzymują kartki i kredki w różnych odcieniach niebieskiego, szarego i białego.
➡️ Zadanie: Dzieci mają za zadanie narysować to, co czuły, słuchając „deszczowej muzyki”.
Pytania pomocnicze:
- Jakie kolory kojarzą ci się z deszczem?
- Czy deszcz jest dla ciebie spokojny czy burzliwy?
- Jakie emocje wywołuje w tobie deszczowa muzyka?
💡 Cel: Rozwijanie ekspresji emocjonalnej poprzez sztukę.
5. Podsumowanie – Rozmowa o emocjach i dźwiękach (5 minut)
➡️ Nauczyciel prosi dzieci, aby opowiedziały o swoich odczuciach:
„Jakie emocje odczuwaliście, gdy słuchaliście deszczu? Czy dźwięki były spokojne czy dynamiczne?”
➡️ Nauczyciel wyjaśnia, że każdy dźwięk może wywoływać różne emocje i że warto słuchać swojego ciała i umysłu, kiedy zmieniają się odczucia.
💡 Przykład podsumowania:
„Deszcz może być spokojny jak cicha mżawka albo gwałtowny jak burza. Tak samo jest z emocjami – czasem czujemy się spokojni, a czasem odczuwamy chaos. To wszystko jest naturalne.”
🌈 Dodatkowe warianty zabawy
✅ Możesz nagrać „deszczową muzykę” i puścić ją dzieciom na zakończenie zajęć.
✅ Poproś dzieci o stworzenie własnego układu rytmicznego – mogą same zdecydować, w jakiej kolejności chcą użyć instrumentów.
✅ Zrób występ „deszczowej orkiestry” przed rodzicami lub innymi uczniami.
🌧️ Podsumowanie
Zajęcia „Deszczowa muzyka” łączą w sobie elementy uważności, koordynacji i kreatywności. Dzieci uczą się, jak różne dźwięki wpływają na emocje, a jednocześnie doskonalą umiejętności współpracy i koncentracji. Połączenie rytmu, muzyki i naturalnych dźwięków deszczu pozwala dzieciom na pełne doświadczenie i zrozumienie własnych emocji.
👉 Każdy dźwięk deszczu to krok w stronę większej uważności i spokoju. 🌧️
