Kompletny, aktualny przewodnik dla nauczycieli, terapeutów, wychowawców, pedagogów specjalnych i dyrektorów.
Jeśli tworzysz lub aktualizujesz dokumentację dla ucznia ze spektrum autyzmu – jesteś w dobrym miejscu.
Ten HUB zbiera najważniejsze zasady, narzędzia i gotowe rozwiązania, które ułatwią Ci pracę od diagnozy do ewaluacji.
Co to jest IPET i WOPFU?
IPET – Indywidualny Program Edukacyjno-Terapeutyczny
IPET to roczny plan pracy dostosowany do indywidualnych potrzeb ucznia z orzeczeniem o potrzebie specjalnego kształcenia. Zawiera cele, działania terapeutyczne, metody pracy, dostosowania i kryteria oceny postępów. (autyzmwszkole.com) (kliknij w link i przewijaj)
WOPFU – Wielospecjalistyczna Ocena Poziomu Funkcjonowania Ucznia
WOPFU to opis aktualnego funkcjonowania ucznia, który pokazuje jego mocne strony, trudności, potrzeby edukacyjne oraz obszary wymagające wsparcia i dostosowań. (autyzmwszkole.com)
WOPFU – diagnoza funkcjonalna.
IPET – plan działania oparty na tej diagnozie.
🔗 Zobacz także:
- 🔗 Jak tworzyć IPET i WOPFU dla ucznia z autyzmem? Praktyczny przewodnik dla nauczycieli i pedagogów
- 🔗 Jak stworzyć IPET z WOPFU dla ucznia z ASD i trudnościami motorycznymi
- 🔗 Przykładowy indywidualny program edukacyjno‑terapeutyczny dla ucznia ze spektrum autyzmu
Podstawy prawne (z checklistą)
IPET i WOPFU są dokumentami wynikającymi z przepisów dotyczących kształcenia specjalnego i pomocy psychologiczno-pedagogicznej. (autyzmwszkole.com)
Podstawowe regulacje
Dokumenty te związane są z:
- Rozporządzeniem MEN w sprawie kształcenia specjalnego,
- Ustawą Prawo oświatowe,
- Rozporządzeniem o pomocy psychologiczno-pedagogicznej. (autyzmwszkole.com)
Checklist: co szkoła MUSI zapewnić
✔ formalnie powołany zespół ds. IPET
✔ aktualną WOPFU min. 2× w roku
✔ IPET sporządzony do 30 dni od dostarczenia orzeczenia
✔ realizację wszystkich zaleceń z orzeczenia
✔ dokumentowanie działań specjalistycznych
✔ ewaluację i aktualizację IPET (min. semestralną)
👇 Przeczytaj:
Różnice IPET vs WOPFU
| Element | WOPFU | IPET |
|---|---|---|
| Cel | diagnoza funkcjonowania | plan pracy na rok |
| Kto tworzy | zespół ds. WOPFU | zespół ds. IPET |
| Dane | opisy, wskaźniki | cele, działania, metody |
| Kiedy | min. 2× w roku | min. 1× w roku + aktualizacje |
| Format | opis + wskaźniki | matryce → konkretne cele |
🔗 Przeczytaj pełny artykuł o różnicach:
🔗 Różnice WOPFU vs IPET – kompletny przewodnik
👇 Przeczytaj:
Jak przygotować WOPFU krok po kroku
1. Zbieranie danych
Zespół powinien zebrać:
- obserwacje w różnych sytuacjach,
- prace ucznia,
- wyniki diagnoz specjalistycznych,
- informacje od rodziców,
- głos ucznia (jeśli możliwy).
Mini-checklista
✔ min. 3 źródła danych
✔ opisy konkretne, nie interpretacje
✔ mocne strony opisane osobno
✔ trudności nazwane bez ogólników
2. Formułowanie wskaźników (SMART)
❌ Zły przykład: „Ma trudności z komunikacją.”
✅ Dobry przykład: „Uczeń reaguje na imię w 4/5 prób w ciągu 5 sekund.”
Wskaźniki muszą być mierzalne i opisowe.
3. Cele i matryce
Matryce łączą cele długoterminowe z krótkoterminowymi działaniami, metodami i kryteriami sukcesu.
🔗 Matryce celów i wskaźników – gotowe wzory:
🔗 Przykłady, szablony i wzory: Rubryka WOPFU • Karta IPET • Karta ewaluacji • Protokół zespołu • Matryca celów i wskaźników
IPET w praktyce – przykłady profili
🔗 Indywidualny Program Edukacyjno‑Terapeutyczny (IPET) dla ucznia ze spektrum autyzmu – komunikacja – przykład IPET dla trudności komunikacyjnych.
🔗 Jak stworzyć IPET z WOPFU dla ucznia z ASD i trudnościami motorycznymi – profil z motoryką w IPET.
🔗 Inne przykłady znajdziesz w tagu WOPFU/IPET na stronie. (autyzmwszkole.com)
👇 Przeczytaj:
Ewaluacja i aktualizacja
Rubryki sukcesu
Oceniamy stopień wsparcia:
1 — ciągłe wsparcie
2 — częste wsparcie
3 — sporadyczne wsparcie
4 — samodzielność
Monitorowanie postępów – karta
W karcie miesięcznej wpisujemy:
- dane z obserwacji,
- wnioski i wzmocnienia,
- proponowane dostosowania.
FAQ – najczęstsze pytania
Czy rodzic musi podpisać IPET?
Rodzic nie musi podpisać dokumentu, ale powinien być z nim zapoznany. (autyzmwszkole.com)
Jak często aktualizować IPET?
Min. raz na semestr (częściej, gdy potrzeby się zmieniają). (autyzmwszkole.com)
Czy IPET musi zawierać wszystkie przedmioty?
Tak – obejmuje edukację i terapię dostosowane do ucznia. (autyzmwszkole.com)
Do pobrania i narzędzia
Praktyczne wzory / szablony
- kompletne szablony WOPFU i IPET,
- karta ewaluacji,
- protokół zespołu,
- matryca celów i wskaźników.
🔗 Znajdziesz je w Przykłady, szablony i wzory: Rubryka WOPFU • Karta IPET…
Ewaluacja IPET i WOPFU – praktyczny przewodnik (ASD)
Z przykładami, wzorami i gotowymi sformułowaniami
Ewaluacja to najczęściej czytana i najważniejsza część dokumentacji IPET i WOPFU — zarówno dla nauczycieli i pedagogów, jak i dyrektorów placówek.
To etap, na którym oceniamy skuteczność działań, analizujemy postępy ucznia i decydujemy, co dalej.
Poniżej znajdziesz kompletny przewodnik ewaluacji z przykładami, checklistami i odniesieniami do istniejących treści na autyzmwszkole.com.
📌 Dlaczego ewaluacja jest kluczowa?
Ewaluacja to nie tylko formalność. To:
✔ narzędzie mierzenia skuteczności wsparcia,
✔ dowód na to, co realnie działa,
✔ podstawa do aktualizacji IPET i kolejnych celów,
✔ dokumentacja dla poradni, dyrektora i zespołu.
Ewaluacja łączy WOPFU (opis funkcjonowania) z IPET (planem działania), pokazując, co osiągnięto i jakie są następne kroki. (autyzmwszkole.com)
📌 Kiedy przeprowadzać ewaluację?
Zgodnie z dobrymi praktykami i przepisami:
- co najmniej raz w semestrze,
- przy aktualizacji IPET,
- po wprowadzeniu zmian w programie,
- w odpowiedzi na zmiany funkcjonowania ucznia.
🔗 Przykłady zapisów ewaluacji znajdują się w artykule:
👉 Ewaluacja IPET – gotowe przykłady dla profili uczniów: ASD, afazja, niepełnosprawność intelektualna (autyzmwszkole.com)
📌 Czego wymaga dobra ewaluacja?
Dobra ewaluacja musi być:
✔ oparta na danych (obserwacje, wskaźniki, dokumentacja),
✔ odnosić się do wcześniej zapisanych celów,
✔ opisywać konkretne zmiany i postępy,
✔ zawierać wnioski i rekomendacje.
👇 Czytaj więcej:
📌 Struktura ewaluacji – krok po kroku
🔹 1. Odniesienie do WOPFU
Ewaluację zawsze zaczynamy od przypomnienia funkcjonowania ucznia.
Możesz odwołać się do jakościowych opisów i wskaźników z WOPFU.
👉 Jeśli potrzebujesz wzorów WOPFU lub matryc wskaźników, zobacz:
Przykłady, szablony i wzory: Rubryka WOPFU • Karta IPET • Karta ewaluacji… (autyzmwszkole.com)
🔹 2. Ocena celów IPET – jak mierzyć efekty?
Najczęściej stosowany model – skala 4-stopniowa wsparcia:
| Poziom | Znaczenie |
|---|---|
| 1 | Wymaga stałego wsparcia |
| 2 | Wsparcie częste |
| 3 | Wsparcie sporadyczne |
| 4 | Samodzielne wykonanie |
To bezpieczny język opisowy, który unika ocen wartościujących. (autyzmwszkole.com)
📌 Przykłady opisów ewaluacyjnych (ASD)
Poniżej gotowe wzory zapisów, które możesz wkleić i dopasować do dokumentacji:
📍 Przykład 1 – obszar komunikacji
Obszar: komunikacja
Cel IPET: Uczeń sygnalizuje potrzeby za pomocą systemu PECS w 4/5 sytuacji.
Ewaluacja: W obserwowanych sytuacjach uczeń samodzielnie użył symboli PECS w 4 z 5 prób. W porównaniu do poprzedniego okresu wsparcie zmniejszono z częstego do sporadycznego.
Wnioski: Kontynuować PECS jako formę wskazywania potrzeb oraz wprowadzić zadania generalizujące umiejętność w nowych kontekstach. (autyzmwszkole.com)
📍 Przykład 2 – obszar samoregulacji
Obszar: samoregulacja emocjonalna
Cel IPET: Uczeń stosuje strategie wyciszania w sytuacjach przeciążenia sensorycznego.
Ewaluacja: W 3/5 sytuacji zadaniowych uczeń zastosował strategię samodzielnie po krótkiej wskazówce. W sytuacjach obciążających nadal wymaga wsparcia dorosłego.
Wnioski: Rozszerzyć trening samoregulacji o scenariusze trudniejsze środowiskowo. (autyzmwszkole.com)
📍 Przykład 3 – obszar umiejętności społecznych
Obszar: umiejętności społeczne
Cel IPET: Uczeń inicjuje interakcje z rówieśnikami w 2/10 przerw.
Ewaluacja: Zaobserwowano 2 inicjacje w porównaniu do 1 poprzednio, jednak zachowania nie są jeszcze powtarzalne.
Wnioski: Kontynuacja TUS z większym naciskiem na techniki modelowania i generalizacji zachowań. (autyzmwszkole.com)
📌 Bezpieczeństwo językowe w ewaluacji
Podczas zapisu unikaj:
❌ ocen wartościujących (np. „dobrze”, „słabo”),
❌ ogólników („uczeń robi postępy”),
❌ interpretacji bez danych.
Zamiast tego koncentruj się na:
✔ wskaźnikach liczbowych,
✔ jasnych opisach zachowań,
✔ odniesieniu do wcześniejszych danych.
🔗 Bardziej szczegółowo o tym, jak tworzyć bezpieczny język w dokumentacji, przeczytasz w:
👉 Język sprawozdania bez stygmatyzacji – gotowe sformułowania (ASD / ZA) (autyzmwszkole.com)
👇 Czytaj więcej:
📌 Jak połączyć ewaluację z innymi dokumentami?
👉 Po ewaluacji zwykle aktualizujemy:
- IPET (dodaj nowe cele lub zmodyfikuj działania),
- WOPFU (opis funkcjonowania uwzględniający zmiany),
- sprawozdania rewalidacyjne.
🔗 Przykładowe wzory sprawozdań są dostępne tutaj:
👉 Sprawozdanie z zajęć rewalidacyjnych (ASD / ZA) – wzór + przykładowe wypełnienie (autyzmwszkole.com)
Podobnie:
👉 Sprawozdanie z realizacji IPET/WOPFU – jak pisać wnioski (ASD/ZA) i nie dublować dokumentów (autyzmwszkole.com)
📌 Checklist – szybka ocena ewaluacyjna
✔ Czy odniesiono się do celów z IPET?
✔ Czy opisano dane obserwacyjne?
✔ Czy podano mierzalne wskaźniki?
✔ Czy podjęto decyzje zespołu?
✔ Czy wnioski wskazują, co dalej?
🔗 Pobierz szablony rubryk, matryc i kart w:
Przykłady, szablony i wzory: Rubryka WOPFU • Karta IPET… (autyzmwszkole.com)
📌 Podsumowanie
Ewaluacja IPET i WOPFU to serce pracy dokumentacyjnej z uczniem ze spektrum autyzmu.
Dobrze napisana ewaluacja:
✔ pokazuje realne zmiany w funkcjonowaniu ucznia,
✔ stanowi podstawę do aktualizacji planów,
✔ jest czytelna i bezpieczna językowo,
✔ wspiera pracę zespołu i współpracę z rodzicami.
🔗 Jeśli potrzebujesz pełnego przewodnika po IPET i WOPFU, zobacz:
👉 IPET + WOPFU dla ucznia ze spektrum autyzmu – kompletny przewodnik (autyzmwszkole.com)
🔓 Subskrybuj
📌 Subskrypcja 6 zł – dostęp do wybranych materiałów, artykułów i inspiracji dla nauczycieli, terapeutów i rodziców.
🌟 Subskrypcja PREMIUM 10 zł – rozbudowane arkusze i scenariusze zajęć. W tekstach oznaczonych hasztagiem #premium. (Przewijaj)
📚 Zajrzyj do eBooków, Pakietów lekcyjnych (eBooki i pakiety są formą wydłużonego wpisu i otwierają się na stronie) scenariuszy zajęć rewalidacyjnych, terapeutycznych, Arkuszy i innych narzędzi (w zakładkach w górnej części strony) na autyzmwszkole.com
👇 Przeczytaj:
