Grzyby jadalne dla początkujących:

Łukasz Jakub Łuczaj – polski botanik, profesor nauk biologicznych, wykładowca akademicki, profesor Uniwersytetu Rzeszowskiego, popularyzator nauki, wideobloger i działacz na rzecz ochrony przyrody, autor publikacji na temat dzikich roślin jadalnych.

Lekcja o grzybach

Celem tej lekcji jest wprowadzenie przedszkolaków do fascynującego świata grzybów w sposób przystosowany do ich potrzeb i umiejętności. Ta lekcja pomoże dzieciom dowiedzieć się więcej o grzybach, ich różnorodności i roli w przyrodzie.

Część 1: Wprowadzenie (5 minut)

Zacznij od krótkiego wprowadzenia do tematu. Wyjaśnij dzieciom, że dzisiaj będą uczyć się o grzybach, które rosną w lesie. Pokaż im obrazki grzybów na planszy lub użyj modeli grzybów.

Część 2: Czym są grzyby? (10 minut)

1. Przedstaw podstawowe informacje o grzybach:
   • Grzyby to organizmy, które rosną w lesie i na łąkach.
   • Grzyby różnią się od roślin i zwierząt.
   • Niektóre grzyby są jadalne, a niektóre trujące. Ważne jest, aby nie zbierać grzybów bez pomocy dorosłego.
2. Pokaż dzieciom różne rodzaje grzybów na obrazkach i nazwij je.

Czym są grzyby?

Grzyby to takie ciekawe stworzenia, które rosną w lesie, na łąkach i w innych miejscach na ziemi. Ale wiesz co? Grzyby to nie są ani rośliny, ani zwierzęta! To zupełnie osobny rodzaj istot.

Grzyby są trochę jak tajemnicze postacie w lesie. Nie wyglądają tak jak drzewa czy kwiaty, ale są bardzo ważne dla naszej planety. Są takie różne, że trudno uwierzyć! Są małe, duże, kształtem przypominają kapelusze, i mogą mieć różne kolory.

Niektóre z nich są jadalne i można je jeść, na przykład w zupach. Inne są trujące i nie można ich jeść, bo mogą nam zaszkodzić. Dlatego ważne jest, aby zawsze pytać dorosłego, czy grzyby są jadalne, zanim zdecydujemy się je zbierać.

Czy wiesz, że grzyby mają swoje miejsce w lesie? Pomagają roślinom rosnąć, tak jak nawóz w ogrodzie. Również rozkładają stare liście i drewno, które spadają z drzew. To pomaga przywrócić do lasu nowe życie.

Grzyby zbudowane są z:

• Kapelusza
• Trzonu (nóżki)
• strzępki grzybni

Cały widoczny na powierzchni grzyb to tak zwany OWOCNIK. Większość części grzybów jest głęboko ukryta, niewidoczna dla naszych oczu. Niektóre grzyby są tak malutkie, że chociaż żyją w naszym otoczeniu możemy je zobaczyć tylko pod mikroskopem. To na przykład pleśń.

Czy masz jakieś pytania na temat grzybów?

Część 3: Gdzie rosną grzyby? (10 minut)

1. Opowiedz dzieciom, że grzyby rosną w lesie, na łąkach, i nawet w ogrodach.
2. Zaproponuj, aby razem z dziećmi stworzyć mini model lasu lub łąki z kawałków papieru i umieścić w nim małe modele grzybów. To może pomóc dzieciom zrozumieć, gdzie grzyby rosną.

Część 4: Grzyby w przyrodzie (15 minut)

1. Wyjaśnij, że grzyby odgrywają ważną rolę w przyrodzie.
2. Pokaż dzieciom, że grzyby pomagają roślinom rosnąć i rozkładają stare liście i drewno w lesie.
3. Opowiedz o grzybach grzybniowych i jak rosną pod ziemią.
4. Daj dzieciom możliwość dotknięcia próbek grzybów lub ich modeli, aby lepiej poznały ich strukturę.

Część 5: Bezpieczeństwo wokół grzybów (10 minut)

1. Podkreśl, że nie wszystkie grzyby są jadalne, a niektóre mogą być trujące.
2. Naucz dzieci, że zawsze powinny prosić dorosłego o pomoc, jeśli znajdą grzyby i chcą je zbierać.

Grzyby jadalne – grzyby produkujące jadalne owocniki, które po przyrządzeniu, nie wpływają negatywnie na stan zdrowia człowieka. W większości zbierane są ze stanu dzikiego. Nieliczne są uprawiane. Zbierane są głównie ze względu na walory smakowe i aromatyczne. Grzyby te są wysoko cenione w kuchni. Zawierają witaminy z grupy B, D, E oraz sole mineralne, związki potasu i żelaza, cynk, jod, kobalt i mikroelementy.

Borowik jest znanym grzybem jadalnym w Polsce:

Grzyby trujące – grupa grzybów, zwłaszcza kapeluszowych, zawierających substancje trujące w ilościach toksycznych dla ludzi. Grzyby trujące dzieli się według toksyn, które wytwarzają oraz ich oddziaływania na organizm człowieka. Najpowszechniej występującymi substancjami toksycznymi są: amanityna, gyromitryna, orellanina, muskaryna, kwas ibotenowy, muscymol, kopryna, psylocybina, psylocyna i substancje drażniące przewód pokarmowy.

Muchomor czerwony jest popularnym grzybem trującym:

Co to jest plecha?

Najlepiej znamy grzyby kapeluszowate. W lesie zbieramy ich owocniki zbudowane z kapelusza i trzonu. Nie są to jednak organy jak na przykład u roślin: łodygi, liście i korzenie. Wewnątrz nie ma też tkanek czyli zespołów komórek komórek pełniących różne funkcje. Organizmy, które nie mają organów ani tkanek to plechowce, a ich ciało nazywane jest plechą. Należą do nich właśnie grzyby. Grzyby to plechowce. Plecha zbudowana jest ze strzępek.

Strzępki

Strzępka to element, z którego zbudowana jest plecha grzyba. Jest długa, rozgałęziona, nitkowata. W kapeluszu i w trzonie strzępki ściśle przylegają do siebie. A w grzybni (w miejscu korzenia) są luźno ułożone.

Część 6: Zabawa i kreatywność (15 minut)

1. Zaproponuj dzieciom stworzenie własnych modeli grzybów z plasteliny lub kolorowych kawałków papieru.
2. Zachęć do tworzenia własnych, wyimaginowanych gatunków grzybów.
3. Możesz również przeprowadzić zabawę w „zbieranie” grzybów, ukrywając modele grzybów i zachęcając dzieci do ich znalezienia.

Część 7: Podsumowanie (5 minut)

Podsumuj lekcję, podkreślając najważniejsze punkty:

• Grzyby rosną w lesie i na łąkach.
• Nie wszystkie grzyby są jadalne, a niektóre mogą być trujące, dlatego zawsze potrzebna jest pomoc dorosłego.
• Grzyby odgrywają ważną rolę w przyrodzie, pomagając roślinom i rozkładając stare liście i drewno.

Zakończ lekcję pytaniami, aby sprawdzić, co dzieci zapamiętały, i zachęć do zadawania pytań na ten temat.

Opracowanie: Sylwia Merchut (Iwan)

źródło: ekologia.pl, fot. boredpanda.com i inni