Banksy

Doświadczenie pokazuje, że dzieci z autyzmem/ASD/ZA robią największe postępy w zakresie umiejętności poznawczych i szkolnych w cichej, dobrze ustrukturyzowanej sali lekcyjnej (Attwood, 2013).

W klasie

„Dlatego trzeba stale uważać, żeby dziecko nie doświadczyło przeładowania percepcyjnego, a co za tym idzie – stresu, oraz dobrze się zastanowić, gdzie należy posadzić ucznia z zespołem Aspergera, żeby maksymalnie ograniczyć czynniki rozpraszające i umożliwić mu bezproblemowy kontakt wzrokowy i słuchowy z nauczycielem. Konieczne może być posadzenie dziecka obok życzliwych kolegów, którzy będą mu udzielać wskazówek w sytuacji, gdy nauczyciel będzie zajęty.

Rutyna

Należy minimalizować zmiany w działaniach rutynowych i składzie personelu, ustalić wyraźny rozkład, codziennych zajęć oraz przygotować dziecko na wszelkie planowane zmiany. Jeśli wychowawca w szkole podstawowej musi wziąć wolne, a jego miejsce ma zająć zastępca, szkoła powinna skontaktować się z rodzicami dziecka i poinformować ich o nadchodzącej zmianie. Czasami lepiej zatrzymać dziecko tego dnia w domu – zarówno dla jego dobra, jak i prawdopodobnie dla dobra nauczyciela zastępującego wychowawcę.

Monitorowanie postępów

Nauczyciel musi monitorować postępy dziecka, by sprawdzać, czy jest „na dobrym torze” i czy wie, co ma robić dalej. Niekiedy koncentracji sprzyja odpowiednie urządzenie miejsca do pracy. Starszym dzieciom przydadzą się ogólnodostępne scenariusze lekcji i samouczki, nastolatki z zespołem Aspergera nie są bowiem zbyt wprawne w robieniu notatek i przepisywaniu informacji z tablicy. Nauczyciel musi znać problemy dziecka związane z funkcjami wykonawczymi i pomagać mu w planowaniu i organizacji, wykorzystując listę rzeczy do zrobienia, a niekiedy dając mu więcej czasu na dokończenie jakiegoś działania czy zadania.

Nauczyciel potrzebuje pomocy

Jeśli ogólny iloraz inteligencji dziecka mieści się w normie, władze szkolne zazwyczaj nie kwalifikują go jako wymagającego dodatkowego wsparcia podczas lekcji (pomocy asystenta nauczyciela). Tymczasem wiele dzieci z zespołem Aspergera, których IQ mieści się w normie, ma niezmiernie nierówny profil umiejętności poznawczych i intelektualnych. Pomimo ilorazu inteligencji w okolicach lub powyżej średniej dzieci z ZA myślą i uczą się inaczej, a niektóre z nich mają specyficzne problemy z uczeniem się, których nie wykrywają standardowe testy inteligencji.

Żądać asystenta

Nauczyciel może naprawdę potrzebować pomocy w klasie (powinien jej zażądać i ją otrzymać – tym bardziej, że nowa ustawa przewiduje finansowanie/pracę asystentów nauczyciela w każdej szkole/klasie gdzie jest choćby jeden uczeń z autyzmem/ASD/ZA), aby wspomóc rozwój poznawczy i szkolny dziecka, które choć nie jest upośledzone intelektualnie, to jednak ma niezwykły profil umiejętności poznawczych.

Nauczyciel edukacji specjalnej może udzielić dziecku dodatkowej, niekiedy indywidualnej, pomocy w odrabianiu zadań domowych i przygotowaniu się do zajęć. Dziecko z zespołem Aspergera może mieć trudności ze zrozumieniem konkretnego tematu w środowisku pełnym hałasu i czynników rozpraszających (społecznych i językowych), jakim jest klasa szkolna. Być może łatwiej mu będzie zrozumieć ten temat, jeśli materiał będzie elementem programu opartego na pracy z komputerem.

Wyniki powyżej średniej

Niektóre dzieci z autyzmem/ASD/ZA osiągają w nauce wyniki znacznie powyżej średniej, ale ich dojrzałość społeczna nie dorównuje dojrzałości ich rówieśników. Pod koniec roku szkolnego przedstawiciele szkoły i rodzice dziecka mogą się zastanawiać, czy lepiej jest zostawić je na kolejny rok w tej samej klasie, tak by różnice w dojrzałości społecznej pomiędzy nim a kolegami z klasy były mniej zauważalne czy też pozwolić mu przejść do następnej (albo nawet przeskoczyć o jedną), tak by wyrównały się różnice intelektualne.

Odroczyć czy przeskoczyć?

Dzieci z zespołem Aspergera mogą się niezmiernie irytować, jeśli zadania szkolne są dla nich zbyt łatwe, i często wolą mieć w klasie kolegów o zbliżonym poziomie intelektualnym. Wiele czynników determinuje decyzję, czy dziecko należy zostawić w tej samej klasie, czy też przenieść do klasy wyżej, ja jednak zazwyczaj jestem zwolennikiem umieszczania dziecka z zespołem Aspergera w klasie jego intelektualnych rówieśników (Attwood, 2013) z interesującym, a tym samym motywującym programem nauczania. Program taki, rzecz jasna, będzie musiał również wspomagać dojrzałość społeczną, by zlikwidować przepaść między rozwojem intelektualnym a społecznym.” – Tony Attwood

źródło: Tony Attwood: „Zespół Aspergera Kompletny przewodnik”, Harmonia Universalis, Gdańsk 2013

Reklamy